A KUPAŁA PUKA – Na wesoło tak i wspak w Wesołej
1. Palindromy w Wesołej
W Wesołej (dawniej miejscowość pod Warszawą, obecnie to już Warszawa) w Domu Pod Wiatą u Renaty Kozerskiej zbierają się raz w miesiącu artyści – poeci, pisarze, satyrycy, malarze, muzycy, by w ramach Salonu Artystycznego przedstawić swą twórczość. Organizatorem spotkań jest Bogdan Falicki. Poproszono mnie, abym na spotkaniu odbywającym się 26 czerwca 2011 r. przedstawił tematykę związaną z palindromami, a że termin ten to pierwsza niedziela po nocy kupały, zaproponowano tematykę erotyczną. Na spotkanie przygotowałem materiały. Ich obszerne fragmenty przedstawiam poniżej.
2. Krótko o palindromach
Palindromy (zdania lustrzane) czyta się tak samo od początku i od końca. Sztukę tę stworzyli starożytni grecy (Sotades z Maronei, III w. p.n.e.). Żartując – Adam przedstawił się Ewie w Raju palindromem (kolejno wersja angielska, potem wersja polska):
madam, I`m Adam
madam, otom Adam
Uwaga techniczna: W tekście tym palindromy pisano czcionką prostą, a objaśnienia i wierszyki kursywą.
W Polsce w ubiegłym wieku palindromy pisali m.in. poeci: Julian Tuwim (książka „Pegaz dęba”) i Stanisław Barańczak („Pegaz zdębiał”) oraz hobbyści: Edmund John („Palindromy pana Johna”) i Józef Godzic („Echozdania czyli palindromy”). Tworzyli je też liczni szaradziści. Łączną liczbę opublikowanych do końca XX wieku palindromów szacuje się na około półtora tysiąca, ale zapewne było też sporo nieopublikowanych. Najbardziej popularnym palindromem minionego okresu jest utwór nieznanego autora z XIX wieku:
kobyła ma mały bok
Obecnie twórczość taka staje się bardzo popularna i szybko się rozwija, twórców jest wielu, a za mistrza palindromów społeczność internetowa uznała autora tego tekstu. Piszę palindromy od kilku lat. W 2005 roku wydałem swą pierwszą książkę i utworzyłem stronę internetową www.palindromy.pl Strona ta ma dwa miliony wywołań rocznie. Wygłosiłem sto kilkadziesiąt wykładów i napisałem dziesiątki publikacji. Jestem też autorem najdłuższego na świecie palindromu (33 tysiące liter) oraz największego chyba kuriozum w historii literatury. Jest to palindrom-wiersz (6700 liter). W 2007 roku utworzyłem Muzeum Palindromów. Napisałem jedenaście książek. Ich tytuły to bardzo popularne obecnie palindromy. Oto wybrane tytuły:
Gór ech chce róg
Zagwiżdż i w gaz!
Zaradny dynda raz
Żartem dano nadmetraż
Raz czart – raz czar
A kilku tu klika
Wór mrów
Elf układał kufle
3. Palindromy erotyczne
Znaczną część utworów wzięto z mojej książki „Aga naga”.
Dama
Bądź dla niej miły, nie próbuj siły!
rada dama sama da dar
Ja ją chcę, a ona mnie.
Pewnie będzie erotyka – przedtem łamanie języka:
ja tu tę chcącą chcę tutaj
Ada
Śliczna panna, imię – Ada, jak jest nago – mało gada:
Ada goła mało gada
Ada goło i sioło gada
Ady nobliwy czar – a zaraz cywil bony da
Agronom na Adę czeka – symetrią liter urzeka.
Z agronomem, nikt nie przeczy – Ada lubi takie rzeczy:
Ada w dym, z agronomem... On orgazmy dwa da
Adela
Adela kręci i mota, sam osądź, jaka z niej cnota:
Adela atomowo mota – ale da
Co jeszcze o Adeli wiedzieć wy byście chcieli?
Adeli da i sąsiad, ile da?
Ile da Eli? Ile Adeli?
Adela i wabi i bawi – ale da
Adela rai mu co noc umiar – ale da
Adela atomowo na nowo mota – ale da
ale da mu minimum Adela?
Aga
Aga naga wprost i wspak, śmiech wyborny – sensu brak:
Aga nagim śmiga naga
da i boa naga Aga na obiad
mota gazdów co noc wódz Agatom
Nadzy i goli
Lubią nadzy i goli w palindromach swawolić:
a w USA załoga kajaka goła zasuwa
ej, załoga goła zje!
nago piękni spili psinkę i pogan
na golasa Hela – ale hasa Logan
nago pogna twa baba w tango pogan
Ada goła im śmiało gada
laba, nago łazi załoga na bal
a Jurkom całowanko. Załoga goła z okna woła – cmok! Ruja!
Żądze
Po cóż ci pieniądze – lepiej zdąż na żądze!
Piramida kolejnych palindromów.
Uwaga: pojedyncza litera jest zawsze palindromem.
ż
żądze – zdąż!
u Izydy żądze – zdąży Dyziu
u Izydy żądze na wyrku ukrywane. Zdąży Dyziu
u Izydy żądze na wyrku co noc ukrywane – zdąży Dyziu
Swawolą panowie
ile tuli filut Eli?
ilu tuli filut Uli?
Trela ululane chce. I nie chce na lulu. Alert!
ma sto kokot Sam
babę chcę! Chcę bab!
jad pipidówy – wód i pip daj!
Julu, pokop…!
oto na wyrku Izę Iwo więzi. Ukrywano to
Iwa bara-bara bawi
ale hasa pilot. U Asi błagał bis. A u Toli pas? A Hela?
ech, chce i co piąty z Zytą. I pociech chce
Swawolą panie
a jego nie chciała i chce ino geja
a ma rogi Aldona – ano dla Igora ma
Ikar, Dyzio, Tolo, Bolo – to Izy draki
a ilu Janina ma, Nina, Julia?
oto Fela – ale foto!
a na kei z dala lala dziekana
ot, i naga Nina janczara ma raz – cna Janina gani to
i naga samotna figi Fantomasa gani
ile ułan zaznał u Eli?
ale finał – ułan i Fela
mokra jodła z sadu da szal dojarkom!
Opera
z Diwą widz
a tu naga nuta
Duże i małe
Długi palindrom nazywamy palindromaderem. Chodzi tu o skojarzenie z dużym zwierzakiem, jakim jest dromader. Oto palindromader zbudowany na wzór starożytnej komedii. Prolog, potem pełen wigoru Adam rozmawia po upojnej nocy z Adą. Na koniec życzenia dla Was wszystkich. Żadna linijka tekstu nie jest palindromem – cały utwór trzeba czytać od końca i to samo wyjdzie:
A kat, a lew on co noc.
Mawia typ Adam: A ty wyżyta?
A ty żywy tam? – Ada pyta.
I wam co noc nowela taka.
Nieco krótszy palindromader zsyła nam mały szok:
mały szok: żółwicę ci w łóżko zsyłam
Wiersz-palindrom
Tekst rymowanki czytać masz jak? Czytaj to wszystko wprost albo wspak:
Asa loguj!
Utul Asa!
A salutuj
– u golasa!
4. Fraszki z palindromami
Pisanie wierszyków z palindromem do odgadnięcia jest starą szaradziarską tradycją. W latach 2006–2007 pismo „Rozrywka do podróży” ogłosiło konkurs na wierszyki z moimi palindromami. Od tego czasu miłośnicy palindromów napisali ponad tysiąc takich fraszek.. Wydano dwie książki, pierwsza to praca zbiorowa pod redakcją Romana Nowoszewskiego (tytuł jest moim palidromem), autorem drugiej jest Andrzej Pacierpnik. Oto tytuły tych książek:
Może jeż łże jeżom
Rum i mur
Poniżej wybrane fraszki, palindromy są pisane dużymi literami:
TE UDA – DUET
Zobaczmy, jak ten prosty palindrom zinterpretowali różni autorzy:
Ach TE UDA – DUET,
symetria osiowa!
Dlaczego je pani
pod spódniczką chowa?
(Anna Urbańska)
***
Ach TE UDA – DUET wspaniały
w kwartecie pięknie by zagrały.
(Aleksander Polański)
***
Te piersi – dwa kwiaty wiosny
TE UDA – DUET miłosny.
(Ireneusz Kocylak)
***
Becikowe
Panna Kazimiera
straciła raz głowę.
I ZAKŁAD DAŁ KAZI
urlop plus... becikowe.
(Zofia Mytnik)
***
Dumna ADA
Dumna Ada stale gada,
że jest panną nie do wzięcia.
Ale kłamie (ADY WADA!);
RADA WYDA się za księcia.
(Barbara Sudoł)
***
Gadatliwa żona
ADA GOŁA MAŁO GADA,
a ubrana – wciąż coś plecie;
w dzień więc trudno z nią wytrzymać,
za to w nocy... sami wiecie.
(Maria Pikul)
***
Jukatan
JUKATAN ATAKUJ,
ale nie orężem,
turystycznie raczej,
niekoniecznie z mężem.
(Anna Bokota)
***
Na jagodach
Chwile uniesień przerwał widok dzika.
IGA NA BUKU. KUBA NAGI zmyka.
(Aleksander Polański)
***
POP
Wzrok kierując w nieba stronę,
do popadii rozmarzonej,
że POPADA – GADA POP,
miast przytulić. Jak to chłop!
(Barbara Sudoł)
***
Krokodyl
MELINDA NAGA NAD NILEM
spotkała się z krokodylem.
Gdy wymienili spojrzenia,
to on oniemiał z wrażenia.
(Andrzej Pacierpnik)
Dodam do tego dwie moje fraszki:
Sioło
Chce się pokazać,
czy to jest wada?
To ADA GOŁO,
I SIOŁO GADA.
***
Raut
Początek był o zmroku. No, a koniec rano.
O, NA WYRKU RAUT. REPERTUAR UKRYWANO!
5. Zakończenie
Zapraszam do obejrzenia strony www.palindromy.pl Jest tam mój adres mailowy i formularz kontaktowy. Można nadesłać swoje palindromy lub wierszyki z palindromami. Wybrane utwory znajdą się w dziale „Nadesłane” oraz będą cytowane w publikacjach i na wykładach o palindromach.
Można nawiązać kontakt i podać swój adres – prześlę pocztą w prezencie książkę z palindromami. Kontaktować można się również po to, aby umówić się w celu zwiedzenia Muzeum Palindromów.
Zapraszam do odwiedzenia Muzeum Palindromów w Nowej Wsi koło Serocka, 40 km od Warszawy.
To tyle na temat materiałów pisanych do spotkania w Wesołej. Było to moje 130. spotkanie z miłośnikami palindromów. Impreza była bardzo żywa, zainteresowanie duże, po dyskusji zebrani otrzymali ode mnie książki „Aga naga”. Potem zajęliśmy się innymi formami twórczości literackiej i satyrycznej. Występujących było wiele. Wymienię tu tylko kilkoro autorów, którym dziękuję za ich książki z pięknymi opowiadaniami i wierszami: Margaret Todd („Ostatnia romantyczna przygoda"), Elżbieta Czajka („Odcienie uczuć"), Adam Końca („Pomiędzy kroplami snu").
{jcomments on}
Please wait...